Mỗi khi mùa mưa bắt đầu, nhiều vườn sầu riêng xuất hiện tình trạng chảy nhựa đen trên thân, thối rễ, thối trái và rụng quả hàng loạt. Điều đáng nói là những cây trước đó vẫn sinh trưởng bình thường nhưng chỉ sau vài đợt mưa lớn đã nhanh chóng suy yếu. Hãy cùng SAHA Group tìm hiểu vì sao bệnh xì mủ thường bùng phát mạnh vào mùa mưa và cách chủ động bảo vệ vườn sầu riêng trước loại bệnh nguy hiểm này nhé.
1. Xì Mủ Sầu Riêng Là Bệnh Gì?
Xì mủ sầu riêng là bệnh do nấm thủy sinh Phytophthora spp., phổ biến nhất là Phytophthora palmivora gây ra.
Trong thực tế, nhà vườn thường gọi bệnh bằng nhiều tên khác nhau như:
nứt thân xì mủ,
chảy nhựa hôi chua,
lở cổ rễ,
thối đít trái.
Điểm nguy hiểm của Phytophthora là khả năng di chuyển trong nước. Đây cũng là lý do bệnh thường bùng phát mạnh nhất vào mùa mưa.
Xì Mủ Sầu Riêng Là Bệnh Gì?
2. Vì Sao Sầu Riêng Dễ Bị Xì Mủ Vào Mùa Mưa?
2.1. Nước Mưa Giúp Bào Tử Nấm Di Chuyển Khắp Vườn
Khác với nhiều loại nấm bệnh khác, Phytophthora có bào tử mang roi và có thể bơi trong nước.
Khi xuất hiện mưa lớn kéo dài, bào tử sẽ theo dòng nước:
lan từ cây bệnh sang cây khỏe,
di chuyển từ đất lên thân,
bám lên trái và các vị trí có vết thương.
Chỉ sau một đến hai đêm mưa, phạm vi lây nhiễm có thể tăng lên rất nhanh.
2.2. Đất Ẩm Và Ngập Úng Là Môi Trường Lý Tưởng Cho Nấm Phát Triển
Bộ rễ sầu riêng rất nhạy cảm với tình trạng thiếu oxy.
Khi đất bị ngập nước hoặc thoát nước kém:
rễ non suy yếu,
khả năng hấp thu dinh dưỡng giảm,
sức đề kháng của cây giảm theo.
Đây là thời điểm nấm Phytophthora dễ dàng tấn công vào hệ rễ và bắt đầu quá trình gây bệnh.
Nhiều trường hợp vết xì mủ xuất hiện trên thân nhưng nguồn bệnh thực sự đã tồn tại ở bộ rễ từ trước đó.
2.3. Các Vết Thương Trên Cây Trở Thành “Cửa Ngõ” Cho Nấm Xâm Nhập
Mùa mưa thường đi kèm:
gió mạnh,
cành va đập,
côn trùng gây hại,
hoạt động cắt tỉa.
Những vết thương nhỏ này chính là nơi nấm dễ dàng xâm nhập vào mô cây.
Nếu gặp điều kiện ẩm độ cao kéo dài, tốc độ phát triển của bệnh sẽ tăng rất nhanh.
2.4. Bón Thừa Đạm Khiến Cây Dễ Nhiễm Bệnh Hơn
Nhiều nhà vườn có thói quen tăng lượng đạm để thúc đẩy sinh trưởng trong mùa mưa.
Tuy nhiên việc bón quá nhiều Urê có thể làm:
mô cây mềm hơn,
vỏ thân mỏng hơn,
khả năng chống chịu giảm.
Điều này khiến cây trở thành mục tiêu dễ bị tấn công bởi Phytophthora và nhiều loại nấm bệnh khác.
2.5. Đất Suy Thoái Làm Tăng Áp Lực Mầm Bệnh
Những vườn sử dụng phân hóa học liên tục trong thời gian dài thường gặp tình trạng hệ vi sinh vật đất bị mất cân bằng.
Khi số lượng vi sinh vật có lợi giảm xuống:
nấm bệnh phát triển mạnh hơn,
mầm bệnh tồn lưu nhiều hơn,
khả năng tự bảo vệ của đất suy giảm.
Đây là nguyên nhân khiến một số vườn bị xì mủ lặp đi lặp lại qua nhiều năm dù đã xử lý thuốc.
3. Dấu Hiệu Nhận Biết Xì Mủ Sầu Riêng
Triệu chứng thường xuất hiện ở nhiều bộ phận khác nhau trên cây.
Trên thân:
xuất hiện nhựa màu nâu đen chảy ra,
vỏ cây ướt sũng,
mô bên dưới chuyển màu nâu đen.
Trên rễ:
rễ non bị thối,
rễ tơ biến mất,
bộ rễ chuyển màu nâu đen.
Trên lá:
lá vàng dần,
cây sinh trưởng chậm,
rụng lá nhiều.
Trên trái:
xuất hiện đốm nâu đen,
chảy nước vàng,
có mùi hôi chua,
dễ rụng sau các đợt mưa kéo dài.
Dấu Hiệu Nhận Biết Xì Mủ Sầu Riêng
4. Làm Gì Để Hạn Chế Xì Mủ Trong Mùa Mưa?
Điều quan trọng nhất là phòng bệnh từ sớm thay vì chờ xuất hiện vết xì mủ mới xử lý.
Nhà vườn nên:
khơi thông mương thoát nước,
cắt tỉa tán cây thông thoáng,
tiêu hủy trái và cành bệnh,
bổ sung hữu cơ kết hợp Trichoderma,
chủ động sử dụng các hoạt chất quản lý Phytophthora trước cao điểm mùa mưa.
Các hoạt chất thường được sử dụng gồm:
Phosphorous acid,
Fosetyl-Aluminium,
Metalaxyl,
Dimethomorph,
Mancozeb.
5. FAQ - Câu hỏi thường gặp
1. Vì sao xì mủ thường xuất hiện sau những trận mưa lớn?
Do nước mưa giúp bào tử Phytophthora di chuyển nhanh hơn và làm tăng độ ẩm môi trường.
2. Xì mủ sầu riêng có lây từ cây này sang cây khác không?
Có. Bào tử nấm có thể lan theo nước, đất và dụng cụ canh tác.
3. Cây bị xì mủ có cứu được không?
Nếu phát hiện sớm và xử lý đúng kỹ thuật, cây hoàn toàn có khả năng phục hồi.
FAQ - Câu hỏi thường gặp
Mùa mưa không phải là nguyên nhân trực tiếp gây xì mủ sầu riêng, nhưng lại tạo điều kiện lý tưởng để nấm Phytophthora phát triển và lây lan mạnh. Khi độ ẩm tăng cao, đất ngập úng và cây xuất hiện vết thương, nguy cơ bùng phát bệnh sẽ tăng lên đáng kể.
Ngoài các giải pháp thuốc BVTV, hệ sinh thái Saha Group còn cung cấp đa dạng giải pháp dành cho đại lý và nhà vườn trên toàn quốc. Quý anh/chị cần mua sỉ và phát triển đại lý có thể liên hệ Happy Agri hoặc Santari. Nhu cầu gia công thuốc BVTV, phân bón và phát triển nhãn hàng riêng có thể kết nối cùng Alpha Agrochem và Sataka. Đối với giải pháp dinh dưỡng và tư vấn kỹ thuật canh tác, đội ngũ Sahari luôn sẵn sàng hỗ trợ. Bà con cần mua lẻ sản phẩm có thể tham khảo trực tiếp tại hệ thống Tổng Kho Z.
THÔNG TIN LIÊN HỆ
Nhà máy 1: Ấp Tràm Lạc, Xã Đức Lập, Long An
Nhà máy 2: KCN Thái Hòa, Xã Đức Lập Hạ, Long An
Số điện thoại: 0856555585
Website: hethongsaha.com
Facebook: Sahagroup - Đồng hành cùng nông nghiệp
